สูงวัยไทย
วิธีสังเกตข้อความและสายโทรศัพท์จากมิจฉาชีพ
พิมพ์เมื่อ 1 สิงหาคม 2026
วิธีสังเกตข้อความและสายโทรศัพท์จากมิจฉาชีพ
รวมสัญญาณเตือนที่พบบ่อยในข้อความและสายโทรศัพท์หลอกลวง พร้อมวิธีตั้งรับให้ผู้สูงอายุไม่ตกเป็นเหยื่อ
ตรวจสอบล่าสุด 23 มิถุนายน 2026
รูปภาพโดย SHVETS production / Pexels
คำตอบสั้น ๆ
- สายโทรศัพท์หรือข้อความจากมิจฉาชีพมักมีลักษณะเร่งรัดให้ตัดสินใจเร็ว อ้างว่าเป็นเจ้าหน้าที่รัฐหรือธนาคาร และขอข้อมูลส่วนตัวหรือให้โอนเงินทันที หากพบลักษณะเหล่านี้ ควรวางสายหรือไม่ตอบกลับข้อความก่อนแล้วค่อยตรวจสอบด้วยตัวเองผ่านช่องทางที่เชื่อถือได้
- หลักการง่าย ๆ ที่ควรจำไว้คือ หน่วยงานราชการหรือธนาคารจริงจะไม่โทรมาขอรหัสผ่าน OTP หรือขอให้โอนเงินผ่านสายด่วนที่ไม่มีการนัดหมายล่วงหน้า
เหมาะกับใคร
- เนื้อหานี้เหมาะกับผู้สูงอายุที่ใช้โทรศัพท์เป็นประจำ และลูกหลานที่ต้องการอธิบายวิธีสังเกตสายหลอกลวงให้พ่อแม่เข้าใจง่าย โดยไม่ต้องใช้ศัพท์เทคนิคที่ซับซ้อน
สิ่งที่ควรรู้
ลักษณะร่วมของสายและข้อความหลอกลวง
มิจฉาชีพมักใช้กลวิธีสร้างความตื่นตระหนก เช่น อ้างว่าบัญชีธนาคารถูกอายัด มีพัสดุผิดกฎหมาย หรือมีหมายจับ เพื่อให้เหยื่อรีบตัดสินใจโดยไม่ทันคิด การเร่งรัดให้ตอบสนองทันทีเป็นสัญญาณเตือนที่สำคัญที่สุด
อีกลักษณะหนึ่งคือการขอข้อมูลที่หน่วยงานจริงไม่มีทางขอทางโทรศัพท์ เช่น รหัส OTP เลขบัตรประชาชนเต็มจำนวน หรือรหัสผ่านแอปธนาคาร หากถูกขอข้อมูลเหล่านี้ ให้ตั้งข้อสงสัยไว้ก่อนเสมอ
รูปภาพโดย Kampus Production / Pexels
ขั้นตอนที่ควรทำ
วิธีตั้งรับเมื่อได้รับสายหรือข้อความน่าสงสัย
ทำตามขั้นตอนนี้เพื่อป้องกันไม่ให้ตกเป็นเหยื่อโดยไม่รีบตัดสินใจ
- วางสายหรือไม่ตอบกลับข้อความทันทีหากรู้สึกว่าถูกเร่งรัดให้ตัดสินใจเร็ว
- ไม่ให้ข้อมูลส่วนตัว รหัสผ่าน หรือ OTP กับใครทางโทรศัพท์ไม่ว่าจะอ้างเป็นหน่วยงานใด
- ตรวจสอบเรื่องดังกล่าวด้วยตัวเองผ่านเบอร์หรือช่องทางที่เป็นทางการของหน่วยงานนั้น ไม่ใช่เบอร์ที่ผู้โทรให้มา
- ปรึกษาลูกหลานหรือคนที่ไว้ใจก่อนตัดสินใจโอนเงินหรือให้ข้อมูลใด ๆ
- บันทึกเบอร์หรือข้อความที่น่าสงสัยไว้เป็นหลักฐานหากต้องแจ้งความ
สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง
- อย่าให้ข้อมูลส่วนตัวหรือรหัส OTP กับผู้ที่โทรมาเองไม่ว่าจะอ้างเป็นหน่วยงานใด
- อย่าโอนเงินตามคำขอทางโทรศัพท์โดยไม่ตรวจสอบผ่านช่องทางทางการก่อน
- อย่ากดลิงก์ในข้อความที่ไม่รู้จักแหล่งที่มา
- อย่าปล่อยให้ความกลัวหรือความตื่นตระหนกจากคำขู่ทำให้รีบตัดสินใจ
เมื่อใดควรขอความช่วยเหลือ
- หากพลาดให้ข้อมูลส่วนตัวหรือโอนเงินไปแล้ว ควรติดต่อธนาคารเพื่อระงับธุรกรรมทันที และแจ้งความกับตำรวจโดยเร็วที่สุด
- หากไม่แน่ใจว่าสายหรือข้อความนั้นเป็นของจริงหรือไม่ ควรปรึกษาลูกหลานหรือติดต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้องโดยตรงก่อนดำเนินการใด ๆ
เช็กลิสต์สรุป
- วางสายทันทีเมื่อรู้สึกถูกเร่งรัด
- ไม่ให้ OTP หรือรหัสผ่านทางโทรศัพท์
- ตรวจสอบผ่านช่องทางทางการเสมอ
- ปรึกษาลูกหลานก่อนโอนเงินหรือให้ข้อมูล
- บันทึกหลักฐานสายหรือข้อความน่าสงสัย
- แจ้งธนาคารและแจ้งความทันทีหากตกเป็นเหยื่อ
แหล่งข้อมูล
- ภัยออนไลน์และการรู้เท่าทันเทคโนโลยี — สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) (เปิดในแท็บใหม่)(เข้าถึงเมื่อ 2026-06-05)
- แนวทางคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล — สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPC) (เปิดในแท็บใหม่)(เข้าถึงเมื่อ 2026-06-05)
จัดทำโดยทีมกองบรรณาธิการสูงวัยไทย
เครื่องมือและคู่มือที่เกี่ยวข้อง
บทความที่เกี่ยวข้อง
ผู้สูงอายุอยู่บ้านคนเดียว ต้องเตรียมอะไรบ้าง
แนวทางเตรียมความพร้อมสำหรับผู้สูงอายุที่ต้องอยู่บ้านคนเดียวเป็นบางช่วงเวลา ทั้งด้านความปลอดภัยและการติดต่อสื่อสารกับครอบครัว
วิธีพูดคุยกับผู้สูงอายุเรื่องการเงินโดยไม่ทำให้รู้สึกถูกควบคุม
แนวทางเปิดบทสนทนาเรื่องการเงินกับพ่อแม่ผู้สูงอายุอย่างให้เกียรติ เพื่อวางแผนร่วมกันโดยไม่ทำให้รู้สึกสูญเสียอำนาจตัดสินใจ
เอกสารสำคัญของผู้สูงอายุที่ครอบครัวควรจัดเก็บ
รายการเอกสารสำคัญที่ครอบครัวควรรวบรวมและจัดเก็บให้เป็นระบบ เพื่อให้พร้อมใช้งานเมื่อเกิดเหตุจำเป็นหรือฉุกเฉิน