หลังผ่าตัดหรือเจ็บป่วยหนัก ร่างกายมักมีระดับพลังงานไม่สม่ำเสมอตลอดวัน บางช่วงรู้สึกพอกินได้ บางช่วงเหนื่อยจนไม่อยากแตะอาหารเลย การยึดเวลาสามมื้อตายตัวเหมือนเดิมอาจทำให้พลาดช่วงที่ร่างกายพร้อมรับอาหารมากที่สุด

ยิ่งไปกว่านั้น ยาหลายตัวในช่วงพักฟื้นมีข้อกำหนดเรื่องอาหารเฉพาะ เช่น บางตัวต้องกินพร้อมอาหารเพื่อลดการระคายเคืองกระเพาะ บางตัวต้องกินตอนท้องว่างเพื่อให้ดูดซึมดี การวางเวลามื้ออาหารจึงควรเริ่มจากตารางยาเป็นหลัก แล้วค่อยจัดมื้ออาหารล้อมรอบ

ผู้สูงอายุที่เพิ่งผ่าตัดหรือนอนโรงพยาบาลนานอาจมีกล้ามเนื้อที่ใช้กลืนอ่อนแรงชั่วคราว สัญญาณที่ต้องสังเกต ได้แก่ การไอหรือสำลักขณะกิน เสียงแหบหรือเสียงเปลี่ยนหลังกลืน รู้สึกอาหารติดคอ หรือต้องกลืนซ้ำหลายครั้งกว่าจะลงคอ

หากพบสัญญาณเหล่านี้ ควรปรับเนื้อสัมผัสอาหารให้นิ่มลงและแจ้งทีมแพทย์ทันที ไม่ควรฝืนให้กินต่อโดยหวังว่าจะดีขึ้นเอง เพราะการสำลักซ้ำ ๆ เสี่ยงต่อภาวะปอดอักเสบจากการสำลักซึ่งเป็นเรื่องที่ป้องกันได้หากจับสัญญาณเร็ว

ช่วงพักฟื้นร่างกายมักทานได้ทีละน้อยเพราะระบบย่อยอาหารก็ต้องใช้พลังงานฟื้นตัวเช่นกัน การแบ่งเป็นมื้อเล็ก 5-6 มื้อต่อวันแทนสามมื้อใหญ่ ช่วยให้ได้รับพลังงานและสารอาหารเพียงพอโดยไม่ต้องฝืนกินจนอึดอัดหรือคลื่นไส้

การจัดของว่างเบา ๆ ระหว่างมื้อหลัก เช่น โยเกิร์ต ไข่ต้ม หรือน้ำซุป ก็นับเป็นส่วนหนึ่งของกิจวัตรมื้ออาหารที่ช่วยเสริมพลังงานโดยไม่ต้องรอมื้อใหญ่ครั้งต่อไป

ควรให้ผู้สูงอายุนั่งตัวตรงหรือกึ่งนั่งอย่างน้อย 90 องศาขณะกิน และคงท่านั่งไว้อย่างน้อย 30 นาทีหลังกินเสร็จ เพื่อลดความเสี่ยงสำลักและอาการแน่นท้อง โดยเฉพาะในผู้ที่มีภาวะเปราะบางหรือกิจวัตรประจำวันยังทำเองได้ไม่เต็มที่หลังผ่าตัด

สภาพแวดล้อมที่เงียบ ไม่มีทีวีหรือการพูดคุยขณะกิน ช่วยให้ผู้สูงอายุมีสมาธิกับการเคี้ยวและกลืน ลดโอกาสสำลักจากการพูดหรือหัวเราะขณะมีอาหารในปาก