การทำเกษตรเต็มตัวหมายถึงการลงมือปลูกและดูแลผลผลิตด้วยตัวเองเป็นหลัก ซึ่งให้โอกาสรายได้สูงสุดหากผลผลิตดีและราคาตลาดเอื้ออำนวย แต่ต้องใช้แรงกาย เวลา และเงินทุนมากที่สุดในสามรูปแบบ

เหมาะกับผู้ที่มีร่างกายแข็งแรง มีเวลาเต็มที่ และมีความรู้หรือความสนใจด้านเกษตรอยู่แล้ว

การปล่อยเช่าที่ดินให้ผู้อื่นทำเกษตรเป็นทางเลือกที่ให้รายได้แน่นอนกว่าและไม่ต้องใช้แรงกายในการทำงานกลางแจ้งเอง แต่จำนวนเงินที่ได้มักน้อยกว่าการทำเองหากผลผลิตดี

ข้อควรพิจารณาคือการทำสัญญาเช่าที่ชัดเจน ระบุระยะเวลา ค่าเช่า และเงื่อนไขการดูแลที่ดินให้รอบคอบ เพื่อป้องกันปัญหาในอนาคต

ควรระบุในสัญญาด้วยว่าใครเป็นผู้รับผิดชอบหากที่ดินเสื่อมสภาพหรือเกิดความเสียหายจากการทำเกษตรของผู้เช่า เช่น ดินเสื่อมคุณภาพจากการใช้สารเคมีมากเกินไป เพื่อป้องกันข้อพิพาทเมื่อครบสัญญาและต้องการที่ดินคืนในสภาพที่ใช้งานต่อได้

การทำเกษตรแบบพาร์ทไทม์คือการปลูกในพื้นที่บางส่วนควบคู่กับการปล่อยเช่าหรือปล่อยว่างส่วนที่เหลือ เป็นทางสายกลางที่ให้ทั้งรายได้เสริมและมีเวลาเหลือสำหรับกิจกรรมอื่นในชีวิต

เหมาะกับผู้ที่ต้องการทดลองทำเกษตรก่อนตัดสินใจเต็มตัว หรือผู้ที่มีข้อจำกัดด้านแรงกายบางส่วนแต่ยังอยากมีกิจกรรมกลางแจ้ง

ควรพิจารณาจากกำลังร่างกาย เวลาที่มี เงินทุนที่พร้อมลงทุน และเป้าหมายรายได้ว่าต้องการรายได้สูงสุดหรือรายได้ที่แน่นอนสม่ำเสมอกว่า

หลายครอบครัวเริ่มจากรูปแบบพาร์ทไทม์ก่อน แล้วค่อยตัดสินใจว่าจะขยายเป็นเกษตรเต็มตัวหรือเปลี่ยนไปปล่อยเช่าตามผลตอบรับที่ได้จริง

การเปรียบเทียบเฉพาะรายได้ที่คาดว่าจะได้มักทำให้มองข้ามต้นทุนแฝงบางอย่าง เช่น ค่าซ่อมบำรุงอุปกรณ์การเกษตรที่ต้องจ่ายทุกปีแม้ผลผลิตจะไม่ดี ค่าประกันภัยพืชผลหากมี และภาษีที่ดินที่ยังต้องจ่ายไม่ว่าจะทำเกษตรเองหรือปล่อยเช่า

สำหรับการปล่อยเช่า ควรตรวจสอบด้วยว่าค่าเช่าที่ตกลงกันครอบคลุมภาระภาษีที่ดินและค่าใช้จ่ายในการดูแลรักษาโครงสร้างพื้นฐาน เช่น รั้วหรือระบบน้ำ หรือไม่ เพื่อไม่ให้ตัวเลขรายได้สุทธิที่แท้จริงคลาดเคลื่อนจากที่คาดไว้

หลายครอบครัวมีความเห็นต่างกันว่าควรทำเกษตรเองหรือปล่อยเช่า โดยเฉพาะเมื่อที่ดินเป็นมรดกร่วมของพี่น้องหลายคน ควรเปิดใจคุยกันถึงเหตุผลของแต่ละฝ่าย เช่น บางคนอยากเก็บที่ดินไว้ทำเองเพราะผูกพัน ในขณะที่บางคนอยากได้รายได้ที่แน่นอนกว่าจากการปล่อยเช่า

หากตกลงกันไม่ได้ อาจพิจารณาแบ่งพื้นที่ใช้งานคนละส่วนตามความเห็นของแต่ละฝ่าย หรือทดลองรูปแบบพาร์ทไทม์ร่วมกันไปก่อนระยะหนึ่ง เพื่อให้ทุกฝ่ายเห็นผลตอบรับจริงก่อนตัดสินใจถาวร