ร่างกายรักษาสมดุลได้ด้วยการทำงานร่วมกันของสามระบบหลัก คือสายตาที่บอกตำแหน่งของสิ่งรอบตัว หูชั้นในที่ควบคุมการทรงตัวซึ่งบอกทิศทางการเคลื่อนไหวของศีรษะ และความรู้สึกจากข้อต่อกล้ามเนื้อที่บอกตำแหน่งของร่างกายในพื้นที่ เมื่ออายุมากขึ้น ทั้งสามระบบนี้ทำงานช้าลงและแม่นยำน้อยลงพร้อมกัน

นี่คือเหตุผลที่การฝึกทรงตัวที่ดีไม่ควรเน้นแค่ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อขา แต่ควรรวมท่าที่ฝึกให้ระบบต่าง ๆ ทำงานประสานกันดีขึ้น เช่น การฝึกยืนโดยเปลี่ยนพื้นผิว หรือการฝึกหันศีรษะขณะยืน

ผู้สูงอายุที่มีสายตายาวตามวัยหรือมองเห็นไม่ชัดในที่แสงน้อย มักทรงตัวแย่ลงเมื่ออยู่ในที่มืดหรือแสงจ้าเปลี่ยนกะทันหัน เพราะระบบสายตาที่เคยช่วยชดเชยการทรงตัวทำงานได้น้อยลง

ผู้สูงอายุจำนวนมากใช้ยาหลายชนิดพร้อมกันจากหลายโรคประจำตัว ยาบางกลุ่ม เช่น ยานอนหลับ ยาลดความดันบางชนิด หรือยาแก้แพ้บางประเภท อาจทำให้ง่วง เวียนศีรษะ หรือทำให้ความดันตกเมื่อเปลี่ยนท่าได้มากขึ้น ซึ่งล้วนกระทบการทรงตัวโดยตรง

จุดที่ครอบครัวมักมองข้ามคือคิดว่าการทรงตัวแย่ลงเป็นเรื่องของอายุอย่างเดียว ทั้งที่บางครั้งเป็นผลจากยาที่เพิ่งเริ่มใช้หรือเพิ่งปรับขนาด การฝึกทรงตัวจึงควรมาพร้อมกับการทบทวนรายการยาทั้งหมดกับแพทย์หรือเภสัชกรเป็นระยะ ไม่ใช่ฝึกอย่างเดียวโดยไม่ดูสาเหตุร่วม

ผู้สูงอายุที่เคยหกล้มมาก่อนมักเกิดความกลัวและเริ่มลดการเคลื่อนไหว เช่น เดินช้าลงมาก เกาะผนังตลอดเวลา หรือไม่ยอมออกจากห้องคนเดียว พฤติกรรมเหล่านี้แม้ดูเหมือนระมัดระวัง แต่กลับทำให้กล้ามเนื้อและการทรงตัวยิ่งเสื่อมลงเพราะขาดการใช้งาน กลายเป็นวงจรที่ยิ่งกลัวยิ่งเคลื่อนไหวน้อย ยิ่งเคลื่อนไหวน้อยยิ่งทรงตัวแย่ลง

การฝึกทรงตัวที่ดีจึงต้องคำนึงถึงความกลัวนี้ด้วย โดยเริ่มจากท่าที่ผู้สูงอายุมั่นใจว่าปลอดภัยก่อน แล้วค่อยเพิ่มความท้าทายทีละน้อยพร้อมกับให้กำลังใจ ไม่ใช่ผลักดันให้ฝึกท่ายากทันทีเพื่อ 'พิสูจน์ว่ายังทำได้'