ปฏิกิริยาแรกของครอบครัวส่วนใหญ่เมื่อเห็นพ่อแม่หกล้มคือรีบเข้าไปพยุงให้ลุกทันที แต่ในความเป็นจริง หากมีกระดูกหักหรือบาดเจ็บที่ศีรษะโดยไม่รู้ตัว การพยุงลุกกะทันหันอาจซ้ำเติมการบาดเจ็บให้รุนแรงขึ้น ขั้นตอนที่ถูกต้องคือให้ผู้สูงอายุนอนนิ่งอยู่ในท่าเดิมสักครู่ พูดคุยถามชื่อ วันที่ หรือคำถามง่าย ๆ เพื่อประเมินว่าพูดจารู้เรื่องปกติหรือไม่ พร้อมกับสังเกตว่ามีจุดใดที่บอกว่าเจ็บมากเป็นพิเศษก่อนช่วยขยับ

หากผู้สูงอายุบอกว่าเจ็บที่สะโพกหรือขาอย่างรุนแรงจนขยับไม่ได้ ไม่ควรพยายามพยุงลุกเองโดยเด็ดขาด เพราะอาจเป็นกระดูกสะโพกหักซึ่งพบบ่อยในผู้สูงอายุที่มีภาวะกระดูกพรุน ควรโทร 1669 ให้ทีมกู้ชีพมาเคลื่อนย้ายอย่างถูกวิธีแทนการยกหรือพยุงเอง

มีสัญญาณบางอย่างที่บ่งบอกว่าไม่ควรรอสังเกตอาการที่บ้านแม้แต่นาทีเดียว ได้แก่ ศีรษะกระแทกพื้นแล้วสลบแม้เพียงชั่วครู่ พูดไม่ชัดหรือพูดแล้วฟังไม่รู้เรื่องผิดจากปกติ แขนขาอ่อนแรงข้างใดข้างหนึ่งอย่างชัดเจน ลุกไม่ได้เลยเพราะปวดรุนแรงที่สะโพกหรือหลัง หรือมีเลือดออกที่ไม่หยุดง่าย สัญญาณเหล่านี้อาจบ่งบอกถึงเลือดออกในสมอง กระดูกหัก หรือการบาดเจ็บรุนแรงที่ต้องได้รับการประเมินโดยแพทย์ทันที การรอดูอาการที่บ้านในกรณีเหล่านี้เสี่ยงเกินไป

ครอบครัวที่มีผู้สูงอายุใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด เช่น ยาป้องกันลิ่มเลือดสำหรับโรคหัวใจ ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ เพราะแม้ศีรษะกระแทกเพียงเบา ๆ โดยไม่มีอาการสลบ ก็อาจมีเลือดออกในสมองช้า ๆ ได้โดยไม่แสดงอาการทันที ควรแจ้งประวัติการใช้ยานี้ให้ทีมแพทย์ทราบทันทีหากมีการกระแทกที่ศีรษะไม่ว่าจะรุนแรงแค่ไหน

หากผู้สูงอายุลุกได้เองและไม่มีสัญญาณอันตรายข้างต้น แต่ยังมีอาการปวดเฉพาะจุด บวมเล็กน้อย หรือเดินได้ไม่ถนัดเหมือนเดิม เช่น เดินเอียงไปข้างหนึ่งหรือลงน้ำหนักขาข้างที่ล้มได้ไม่เต็มที่ ควรพบคลินิกใกล้บ้านหรือแผนกผู้ป่วยนอกภายในวันเดียวกัน เพื่อตรวจแยกกระดูกร้าวที่มองด้วยตาเปล่าไม่เห็นชัดเจน โดยเฉพาะในผู้สูงอายุที่มีภาวะกระดูกพรุนซึ่งกระดูกอาจร้าวได้แม้แรงกระแทกไม่มาก

ครอบครัวควรจดรายละเอียดของเหตุการณ์ไว้ก่อนไปพบแพทย์ เช่น ล้มลักษณะใด ล้มบนพื้นแบบไหน มีอาการหน้ามืดก่อนล้มหรือไม่ เพราะข้อมูลนี้ช่วยแพทย์แยกได้ว่าล้มจากการสะดุดสิ่งกีดขวาง หรือล้มจากอาการหน้ามืดวิงเวียนที่อาจต้องตรวจหาสาเหตุทางการแพทย์อื่นเพิ่มเติม เช่น ความดันตกเมื่อเปลี่ยนท่า (orthostatic hypotension) หรือภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ

หากลุกได้เองตามปกติ เดินได้ตามปกติ พูดคุยรู้เรื่องดี และไม่มีอาการเจ็บที่จุดใดชัดเจน อาจเฝ้าสังเกตอาการที่บ้านได้โดยไม่ต้องรีบไปโรงพยาบาล แต่ต้องจดบันทึกเวลาที่ล้ม ท่าที่ล้ม และอาการที่ตามมาไว้อย่างละเอียด พร้อมสังเกตอาการต่อเนื่องอย่างน้อย 24-48 ชั่วโมง เพราะอาการบางอย่าง เช่น เลือดออกในสมองช้า ๆ หรือกระดูกร้าวเล็กน้อย อาจแสดงอาการชัดเจนขึ้นภายหลังแทนที่จะเห็นทันที

สิ่งที่ต้องเฝ้าดูในช่วง 24-48 ชั่วโมงหลังล้ม ได้แก่ อาการปวดศีรษะที่แย่ลงเรื่อย ๆ ง่วงซึมผิดปกติจนปลุกตื่นยากขึ้น อาเจียนซ้ำ พูดสับสนที่เพิ่งเกิดขึ้นใหม่ หรือเดินได้แย่ลงกว่าตอนแรก หากพบอาการเหล่านี้แม้ตอนแรกดูเหมือนไม่มีอะไรผิดปกติ ต้องพาไปพบแพทย์ทันทีโดยไม่รอดูอาการต่อ