ยาเม็ดและยาแคปซูลส่วนใหญ่ถูกออกแบบให้คงตัวในอุณหภูมิห้องที่ค่อนข้างคงที่และความชื้นต่ำ แต่จุดที่ครอบครัวไทยมักเลือกเก็บยา เช่น ชั้นในห้องน้ำใกล้จุดแปรงฟัน หรือลิ้นชักในครัวใกล้เตา กลับเป็นจุดที่อุณหภูมิและความชื้นเปลี่ยนแปลงมากที่สุดในบ้านตลอดทั้งวัน

ความชื้นสูงทำให้ยาบางชนิดจับตัวเป็นก้อน เคลือบเม็ดยาเสียหาย หรือเสื่อมสภาพเร็วกว่าที่ฉลากระบุ ขณะที่ความร้อนสะสมในรถที่จอดกลางแดดหรือบนขอบหน้าต่างที่โดนแดดบ่ายอาจทำให้ตัวยาบางกลุ่มสลายตัวจนฤทธิ์ลดลงโดยที่รูปลักษณ์ภายนอกยังดูปกติ

สำหรับผู้สูงอายุที่ต้องพึ่งยาควบคุมโรคเรื้อรังต่อเนื่อง เช่น ยาความดันหรือยาเบาหวาน การได้รับยาที่ฤทธิ์ลดลงโดยไม่รู้ตัวอาจทำให้ควบคุมโรคได้ไม่ดีเท่าที่ควร ทั้งที่กินยาตรงเวลาทุกมื้อ

ผู้สูงอายุจำนวนมากมีโรคร่วมมากกว่าหนึ่งโรคและต้องกินยาหลายชนิดพร้อมกัน สิ่งที่แพทย์และเภสัชกรเรียกว่าการใช้ยาหลายชนิด หรือ polypharmacy ยิ่งทำให้การจัดเก็บยาต้องระมัดระวังมากขึ้น เพราะยิ่งมีชนิดยามาก โอกาสหยิบผิดก็ยิ่งสูงตามไปด้วย

ปัญหาที่พบบ่อยคือการแกะยาออกจากแผงหรือขวดเดิมแล้วเทรวมกันไว้ในกล่องเดียวเพื่อความสะดวก โดยไม่มีฉลากบอกว่าเม็ดไหนคือยาอะไร เมื่อเวลาผ่านไปแม้แต่ผู้ดูแลเองก็อาจจำสับสน และหากผู้สูงอายุมีสายตายาวตามวัยหรือที่เรียกว่า presbyopia ซึ่งทำให้อ่านตัวอักษรขนาดเล็กบนแผงยาลำบากขึ้นตามอายุ การแยกเม็ดยาที่หน้าตาคล้ายกันด้วยตาเปล่าก็ยิ่งยากกว่าเดิม

การจัดยาเองอย่างถูกต้องจัดอยู่ในกลุ่มกิจวัตรประจำวันที่ซับซ้อนกว่าการดูแลตัวเองพื้นฐาน หรือที่เรียกว่า IADL ต่างจากกิจวัตรพื้นฐานอย่างการกินอาหารหรืออาบน้ำที่เรียกว่า ADL เมื่อความสามารถด้านสายตา ความจำ หรือมือเริ่มเปลี่ยนไปตามวัย ขั้นตอนที่เคยทำได้เองอย่างมั่นใจอาจกลายเป็นจุดเสี่ยงโดยไม่มีใครสังเกต

ยาไม่ได้มีเงื่อนไขการเก็บแบบเดียวกันทั้งหมด อินซูลินที่ยังไม่เปิดใช้ส่วนใหญ่ต้องแช่เย็นในตู้เย็นตามฉลากผู้ผลิต ยาน้ำปฏิชีวนะบางชนิดต้องแช่เย็นหลังผสมแล้วและมีอายุการใช้สั้นกว่ายาเม็ดมาก ขณะที่ยาบางกลุ่ม เช่น ยาอมใต้ลิ้นสำหรับอาการเจ็บหน้าอกเฉียบพลัน กลับไวต่อความร้อนและแสงเป็นพิเศษและต้องเก็บในภาชนะเดิมที่ปิดสนิท

ความสับสนที่พบบ่อยคือครอบครัวเข้าใจว่ายาทุกชนิดเก็บในที่แห้งเย็นหมายถึงเก็บนอกตู้เย็นเหมือนกันหมด ทั้งที่คำว่าเย็นบนฉลากยาบางตัวหมายถึงต้องแช่ตู้เย็นจริง ๆ ไม่ใช่แค่หลบแดด

วิธีที่ปลอดภัยที่สุดคืออ่านฉลากยาแต่ละตัวแยกกัน แทนที่จะใช้กฎเดียวกับยาทุกชนิดในบ้าน และเมื่อไม่แน่ใจให้ถามเภสัชกรตอนรับยาว่ายาตัวนี้ต้องเก็บอย่างไรเป็นพิเศษหรือไม่

ครอบครัวจำนวนหนึ่งแก้ปัญหาด้วยการเก็บยาให้พ้นมือเด็กจนพ้นมือผู้สูงอายุไปด้วย เช่น เก็บไว้บนชั้นสูงหรือในห้องที่ต้องเดินไกล ผลคือผู้สูงอายุที่ยังต้องการความเป็นอิสระในการกินยาเองอาจลืมหรือขี้เกียจเดินไปหยิบตรงเวลา กลายเป็นปัญหาลืมยาแทนที่จะเป็นปัญหาความปลอดภัยจากการเก็บยา

จุดเก็บยาที่ดีควรอยู่ใกล้สายตาและมือของผู้สูงอายุในจุดที่ใช้ชีวิตประจำวันจริง เช่น ใกล้โต๊ะกินข้าวหรือหัวเตียง แต่ต้องพ้นมือเด็กเล็กหรือสัตว์เลี้ยงหากมีในบ้านเดียวกัน และไม่อยู่ในจุดที่โดนแดดหรือความชื้นตามที่กล่าวมาก่อนหน้านี้

หากบ้านมีผู้สูงอายุที่มีภาวะสับสนเฉียบพลันเป็นครั้งคราวหรือมีความเสี่ยงหยิบยาผิดจากความจำที่เปลี่ยนไป การใช้กล่องแบ่งตามมื้อและวันที่มีฝาปิดชัดเจน ควบคู่กับการให้ผู้ดูแลตรวจสอบเป็นระยะ จะช่วยได้มากกว่าการซ่อนยาไว้ให้พ้นมือทั้งหมด