โรคที่ทำให้สมองเสื่อมไม่ได้กระทบแค่ความจำ บางคนการมองระยะ ความลึก และความต่างของสีผิดไปด้วย ข้อมูลของ NIA เรื่องความปลอดภัยในบ้านสำหรับผู้ป่วยอัลไซเมอร์แนะนำให้ระวังลวดลายและการตัดกันของสีบนพื้น เพราะผู้ป่วยอาจตีความผิดจากที่ตาเห็น

ผลจริงที่ครอบครัวเห็นคือท่านหยุดหน้าธรณีประตู ยกขาสูงเกินจำเป็นเหมือนข้ามขั้น หรือไม่ยอมก้าวเหยียบแผ่นเลย ทั้งที่ผู้ดูแลมองเห็นแค่แผ่นพื้นธรรมดา ท่าที่ลังเลนี้เองคือช่วงที่เสียหลักง่ายที่สุด

อย่าตีความว่าท่านดื้อหรือเล่นลิ้น เมื่อท่านบอกว่าตรงนั้นเป็นหลุม ให้ถือว่าสิ่งที่ท่านเห็นคือความจริงของท่านในตอนนั้น แล้วปรับสิ่งแวดล้อมแทนการเถียง

สามแบบที่พบบ่อยในบ้านคือ หนึ่ง ลายตารางหรือลายจุดสลับเข้มอ่อน ซึ่งตาอาจเห็นเป็นช่องสลับกับพื้น สอง แผ่นสีดำหรือน้ำเงินเข้มบนพื้นกระเบื้องสีขาวครีม ที่ขอบแผ่นดูเหมือนขอบบันไดหรือรอยแยก สาม แผ่นที่มีรูกลมหรือร่องใหญ่เห็นพื้นข้างล่างสีต่างออกไปทะลุขึ้นมา

แผ่นที่น่าลองก่อนคือสีเรียบใกล้เคียงสีพื้น เช่น เทาอ่อนบนพื้นเทา หรือครีมบนพื้นครีม ขอบเรียบเสมอและผิวด้านไม่เงา เพราะแผ่นมันวาวสะท้อนไฟเพดานจนเหมือนน้ำนอง ทำให้ท่านหยุดหรือเดินเลี่ยงไปทางอื่น

ข้อควรระวังตรงข้าม แผ่นที่กลมกลืนกับพื้นเกินไปก็อาจทำให้ผู้ที่มองเห็นไม่ดีมองไม่เห็นขอบแผ่น แล้วสะดุดขอบที่ยกสูง ให้เลือกแผ่นบางที่ขอบลาดและตรึงแน่นกับพื้นแทน

ขอตัวอย่างหรือวางผ้าสีเดียวกันบนพื้นห้องน้ำจริง แล้วสังเกตสามอย่าง ท่านก้าวผ่านโดยไม่หยุดหรือไม่ ท่านก้มมองพื้นหรือเอื้อมมือหาที่ยึดไหม และท่านพูดว่าอะไรเกี่ยวกับพื้นตรงนั้นบ้าง ทดลองหลายช่วงของวัน เพราะแสงเช้ากับแสงไฟกลางคืนทำให้ความต่างของสีเปลี่ยน

ใช้เวลาประมาณสามวันก่อนยืนยัน ถ้าท่านชินและเดินผ่านปกติ ค่อยซื้อและติดจริง ถ้าลังเลสองครั้งขึ้นไป อย่าฝืนสอนให้ชิน

ผู้ป่วยหลายคนตื่นไปห้องน้ำกลางคืน และช่วงนั้นสมองยังไม่ตื่นเต็มที่ ไฟสลัวทำให้ความต่างของสีพื้นคมขึ้นหรือเลือนหายผิดจากตอนกลางวัน แผ่นที่ดูกลมกลืนตอนเช้าอาจกลายเป็นแผ่นมืดทึบตอนตีสอง ครอบครัวควรทดลองเดินผ่านแผ่นตอนไฟกลางคืนด้วย ไม่ใช่เฉพาะตอนบ่าย

ไฟเซ็นเซอร์ที่เปิดเองตอนเดินเข้าห้องน้ำช่วยลดเงาที่ตาเข้าใจผิด เลือกไฟอุ่นความสว่างต่ำ ส่องพื้นจากด้านข้างแทนส่องตรงลงมาที่หน้า เพราะแสงที่จ้าเกินจะทำให้ตาปรับช้าในผู้สูงอายุ ซึ่งสายตาปรับแสงช้าอยู่แล้ว (presbyopia และต้อกระจกเป็นสาเหตุที่พบได้)

ถ้าท่านเริ่มไปห้องน้ำบ่อยตอนกลางคืนจนต้องเดินผ่านแผ่นหลายรอบ ให้ดูว่ากิจวัตรประจำวันช่วงเย็นเปลี่ยนไปหรือไม่ เช่น ดื่มน้ำมากช่วงค่ำ หรือกินยาที่ทำให้ปัสสาวะบ่อย ซึ่งแพทย์หรือเภสัชกรช่วยทบทวนได้ ช่วงไหนที่ท่านซึมหรือสับสนเฉียบพลันกว่าที่เคย ห้ามเดินคนเดียวเลย ให้มีคนอยู่ใกล้

พื้นที่ปลอดภัยสำหรับผู้ป่วยสมองเสื่อมไม่ได้เกิดจากของชิ้นเดียว แต่เกิดจากสีพื้นเรียบ แสงพอดี ราวจับตรงจุดที่ท่านเอื้อมถึง และจังหวะประจำวันที่ท่านคุ้น เมื่อสี่อย่างนี้ลงตัว แผ่นกันลื่นผืนเดียวจึงพอ ถ้าขาดอย่างใดอย่างหนึ่ง แผ่นก็เป็นแค่ผ้ายางชั้นหนึ่ง

แผ่นสีเรียบไม่ได้แปลว่าไม่ลื่น แผ่นยางที่มีปุ่มดูดสุญญากาศใช้ได้เมื่อพื้นเรียบและแห้งพอให้ปุ่มดูดติด บนกระเบื้องผิวหยาบหรือร่องยาแนวมากปุ่มอาจดูดไม่ติด แผ่นที่ปลายขอบลอยจะเป็นขอบสะดุดทันที ตรวจทุกสัปดาห์ว่าขอบไม่ม้วน ใต้แผ่นไม่มีคราบสบู่หรือราลื่น

บทความเรื่องหลังแผ่นแบบดูดสุญญากาศกับแบบยางผิวขรุขระอธิบายข้อดีข้อเสียไว้ชัดกว่านี้ อ่านต่อได้ในบทความที่เกี่ยวข้องด้านล่าง