สูงวัยไทย
ใส่เครื่องช่วยฟังสัปดาห์แรก เสียงดังแปลกไม่ชิน ปรับตัวทีละวันอย่างไร
พิมพ์เมื่อ 7 พฤศจิกายน 2026
ใส่เครื่องช่วยฟังสัปดาห์แรก เสียงดังแปลกไม่ชิน ปรับตัวทีละวันอย่างไร
ตารางปรับตัวสำหรับสัปดาห์แรกของผู้สูงอายุที่เพิ่งได้เครื่องช่วยฟัง เริ่มจากห้องเงียบ ชั่วโมงสวมใส่ที่ค่อย ๆ เพิ่ม เสียงที่ชวนอึดอัด และสัญญาณที่ควรกลับไปปรับกับผู้เชี่ยวชาญ
เผยแพร่เมื่อ 7 พฤศจิกายน 2026

รูปภาพโดย Anna Shvets / Pexels
ข้อจำกัดความรับผิดชอบทางการแพทย์
เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ ไม่สามารถใช้วินิจฉัย รักษา หรือป้องกันโรคได้ หากมีอาการผิดปกติหรือมีความเสี่ยง ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร
คำตอบสั้น ๆ
- สัปดาห์แรกของเครื่องช่วยฟังมักไม่สบาย เสียงดังแปลก เสียงกระดาษ ช้อน และก้าวเท้าชัดเกินคาด เป็นเรื่องที่พบบ่อย เพราะสมองไม่ได้รับเสียงบางอย่างมานาน ควรเริ่มสวมในห้องเงียบวันละสั้น ๆ แล้วค่อยเพิ่มเวลา และเพิ่มสภาพแวดล้อมที่มีเสียงมากขึ้นทีละขั้น
- ช่วงปรับตัวจะนานแค่ไหนต่างกันมากในแต่ละท่าน ขึ้นกับระดับการได้ยิน ระยะเวลาที่ได้ยินลดลง และการตั้งเครื่อง ไม่ควรเทียบกับใครหรือถือว่าช้าแปลว่าล้มเหลว
- ถ้าเสียงดังจนเจ็บ มีเสียงหวีดต่อเนื่อง เจ็บหรือคันในรูหู หรือเครื่องหลวมหลุดง่าย ให้กลับไปให้ผู้ตั้งเครื่องปรับ ไม่ควรทนเอง
- ผู้ดูแลช่วยได้มากด้วยการพูดช้า ชัด หันหน้าเข้าหา และอย่าตะโกน
เหมาะกับใคร
- เหมาะกับผู้สูงอายุที่เพิ่งได้เครื่องช่วยฟังคู่แรก และผู้ดูแลที่อยู่ด้วยในช่วงนี้
- เหมาะกับท่านที่เคยลองสวมแล้วถอดเพราะรำคาญ และอยากลองใหม่โดยมีลำดับที่ชัดเจน
- ไม่เหมาะเป็นแทนการตั้งเครื่องกับผู้เชี่ยวชาญ ถ้าการได้ยินลดลงเฉียบพลัน มีเสียงในหู หรือเวียนศีรษะ ต้องพบแพทย์ก่อนปรับตัวใด ๆ
สิ่งที่ควรรู้
ทำไมเสียงถึงแปลกในช่วงแรก
ผู้ที่การได้ยินลดลงค่อยเป็นค่อยไปมักชินกับโลกที่เงียบกว่าเดิม เมื่อเครื่องช่วยฟังขยายเสียง สมองต้องเรียนรู้ที่จะรับเสียงเหล่านั้นและเลือกสนใจเสียงที่สำคัญ เสียงพื้นหลังเช่นพัดลม ตู้เย็น หรือเสียงกระดาษจึงดังเด่นในช่วงแรก และเสียงของตัวเองก็ฟังแปลกไป
ข้อมูลจากองค์การอนามัยโลกชี้ว่าการสูญเสียการได้ยินที่ไม่ได้รับการแก้ไขส่งผลต่อการสื่อสารและคุณภาพชีวิต การเริ่มใช้เครื่องช่วยฟังอย่างถูกวิธีจึงเป็นประโยชน์ แต่ระยะปรับตัวไม่มีตัวเลขตายตัว ควรสังเกตความก้าวหน้าเป็นขั้นเล็ก ๆ ไม่ต้องคาดหวังผลในวันเดียว
ตารางสัปดาห์แรกที่ปรับได้ตามท่าน
ตารางนี้เป็นแนวทางทั่วไป ไม่ใช่กำหนดเวลาตายตัว ผู้ตั้งเครื่องอาจให้คำแนะนำเฉพาะท่านที่ต่างออกไป ให้ทำตามผู้ตั้งเครื่องก่อนถ้าขัดกัน
วันแรกถึงวันที่สอง ใส่ในห้องเงียบที่บ้านครั้งละไม่นาน ฟังเสียงพูดของผู้ดูแลหนึ่งคนที่พูดช้าและชัด ถอดพักเมื่อรู้สึกล้า วันที่สามถึงสี่ เพิ่มเวลาและเพิ่มเสียงในบ้าน เช่น ทีวีระดับพอดีหรือเสียงในครัว วันที่ห้าถึงเจ็ด ลองสภาพแวดล้อมที่มีคนหลายคนพูด เช่น นั่งร่วมโต๊ะอาหาร แล้วค่อยลองออกนอกบ้านในสถานที่ไม่พลุกพล่านมาก
เสียงที่มักชวนอึดอัดและวิธีรับมือเบื้องต้น
เสียงก้องในหูตัวเองเกิดจากรูหูถูกอุดโดยตัวเครื่อง ซึ่งผู้ตั้งเครื่องปรับขนาดหัวหูหรือช่องระบายอากาศได้ เสียงหวีดมักเกิดจากเครื่องใส่ไม่แน่น หรือมีขี้หูอุด ควรให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจ ไม่ควรแคะหูเอง
เสียงสิ่งของกระทบที่ดังเกินไปมักค่อย ๆ ลดความรำคาญลงเมื่อสมองชิน แต่ถ้าเสียงดังจนเจ็บหรือชวนตกใจ ต้องบันทึกว่าเกิดตอนไหนและแจ้งผู้ตั้งเครื่อง อย่าเลี่ยงด้วยการไม่สวม เพราะเท่ากับไม่ได้ฝึก
ห้องเงียบก่อน แล้วค่อยไปที่ที่ซับซ้อน
การได้ยินในที่เงียบง่ายกว่าที่มีเสียงรบกวน ผู้ที่ได้เครื่องใหม่มักเริ่มจากห้องเงียบ ฟังคนเดียวหนึ่งคน จากนั้นเพิ่มความซับซ้อน เช่น คนสองคน เสียงทีวี หรือร้านอาหาร ถ้าข้ามขั้นเร็วเกินไป ท่านอาจสรุปว่าเครื่องไม่ช่วย ทั้งที่ยังไม่ได้ฝึกพอ
ที่ที่เสียงสะท้อนมาก เช่น ห้องน้ำ ห้องโถงพื้นแข็ง หรือตลาด อาจยากเสมอสำหรับเครื่องช่วยฟัง ควรบอกท่านว่านี่เป็นข้อจำกัดของสถานการณ์ ไม่ใช่ความผิดของท่าน
เมื่อได้ยินเสียงรอบตัวชัดขึ้น ความปลอดภัยในบ้านก็เปลี่ยน
เครื่องช่วยฟังช่วยให้ท่านได้ยินเสียงเตือน เสียงเรียก เสียงกริ่งประตู และเสียงรถนอกบ้านมากขึ้น ซึ่งเกี่ยวกับความปลอดภัยและการป้องกันหกล้ม แต่ในช่วงแรกท่านอาจตกใจเสียงที่ไม่เคยได้ยิน แล้วหันตัวเร็วหรือลุกพรวด โดยเฉพาะท่านที่มีภาวะความดันตกเมื่อเปลี่ยนท่า ควรสอนให้ท่านหยุดนิ่งสักครู่เมื่อได้ยินเสียงแปลก แล้วค่อยขยับ
ให้ผูกการสวมและถอดเครื่องเข้ากับกิจวัตรประจำวันที่ทำอยู่แล้ว เช่น สวมหลังแปรงฟันตอนเช้าและถอดเก็บก่อนอาบน้ำหรือก่อนนอน วางกล่องเก็บไว้ที่เดียวทุกคืนเพื่อไม่ให้หาย การไม่สวมเครื่องตอนอาบน้ำหรือล้างหน้าเป็นเรื่องสำคัญ เพราะน้ำและความชื้นทำให้เครื่องเสียได้
ถ้าท่านพักผ่อนหรือกำลังจะหลับ ควรถอดเครื่องและเก็บในกล่อง ไม่ควรให้ท่านหลับพร้อมเครื่อง เพราะอาจหลุดไปติดผ้าห่มหรือถูกเด็กและสัตว์เลี้ยงคาบไป ผู้ดูแลควรหมั่นถามท่านว่าเสียงไหนรบกวนที่สุดตอนกลางวัน เพราะเสียงที่ทำให้ท่านผวา เช่น เสียงเครื่องดูดฝุ่นหรือเสียงจาน มักปรับลดได้เมื่อแจ้งผู้ตั้งเครื่อง
ทำไมหลายคนเลิกใช้ และผู้ดูแลช่วยป้องกันอย่างไร
เหตุผลที่พบบ่อยคือเสียงไม่ชอบตั้งแต่แรก เครื่องไม่สบายในรูหู ไม่แน่ใจวิธีดูแล หรือรู้สึกอายที่ต้องใส่ การเตรียมตัวแต่เนิ่น ๆ ช่วยได้ เช่น มีตารางสั้น ๆ ติดตู้เย็น มีนัดติดตามกับผู้ตั้งเครื่อง และผู้ดูแลช่วยตรวจแบตเตอรี่และความสะอาดทุกวัน
การแสดงความเข้าใจช่วยได้มากกว่าการเร่ง ถ้าท่านบอกว่ารำคาญ ให้ฟังก่อน แล้วจดไว้ถามผู้ตั้งเครื่อง อย่าพูดว่าใส่ไปเถอะเดี๋ยวก็ชิน เพราะท่านอาจรู้สึกว่าไม่มีใครฟัง

รูปภาพโดย cottonbro studio / Pexels
ขั้นตอนที่ควรทำ
ลำดับวันต่อวันในสัปดาห์แรก
ปรับตามผู้ตั้งเครื่องแนะนำ เวลาที่ใช้เป็นเพียงตัวอย่างให้ท่านรู้สึกเริ่มได้
- วันที่ 1 ถึง 2 ห้องเงียบ ฟังคนเดียวหนึ่งคนครั้งละสั้น ๆ
- วันที่ 3 ถึง 4 เพิ่มเสียงในบ้านและเพิ่มเวลา
- วันที่ 5 ถึง 6 ลองนั่งโต๊ะอาหารหรือคุยหลายคน
- วันที่ 7 ลองออกนอกบ้านในที่ไม่พลุกพล่านมาก
- ทุกวัน จดสิ่งที่ได้ยินชัดขึ้นและสิ่งที่รบกวน
ดูแลเครื่องในแต่ละวัน
เช็ดเครื่องด้วยผ้าแห้งนุ่มทุกคืน เปิดช่องแบตเตอรี่ให้อากาศถ่ายเทตามที่ผู้ผลิตแนะนำ เก็บในกล่องแห้งห่างเด็กและสัตว์เลี้ยง ตรวจแบตเตอรี่หรือสถานะชาร์จตอนเช้า เพราะเครื่องที่ไฟอ่อนทำให้เสียงผิดเพี้ยนและทำให้ท่านเข้าใจผิดว่าเครื่องไม่ดี
นัดติดตามกับผู้ตั้งเครื่อง
ถามตอนรับเครื่องว่านัดติดตามครั้งแรกเมื่อไร และให้จดคำถามไว้ก่อนไป เช่น เสียงไหนดังเกิน เสียงไหนยังไม่ชัด เจ็บตรงไหน ถ้าเกิดปัญหาก่อนวันนัด ให้ติดต่อก่อน ไม่ต้องรอ สิทธิประโยชน์ด้านอุปกรณ์ช่วยฟังตามสิทธิการรักษาแต่ละประเภทต่างกัน ควรสอบถามสถานพยาบาลหรือ สปสช. ว่าท่านเข้าข่ายหรือไม่
อุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับขั้นตอนข้างต้น
รายการนี้รวบรวมจากหมวดสินค้าที่เกี่ยวข้อง ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์และไม่ใช่การรับรองคุณภาพสินค้า ควรอ่านเกณฑ์การเลือกในบทความก่อน แล้วค่อยเทียบรุ่นด้วยตัวเอง
เครื่องช่วยฟัง สมาร์ทจูน ไม่มีเสียงนกหวีด มาพร้อมกล่องชาร์จ ใช้งานได้ 60 ชม หูฟังคนหูหนวก เครื่องช่วยฟังผู้สูงอายุ
เครื่องช่วยฟัง Smart Mini RIC แบบชาร์จได้, เทคโนโลยีเสียงธรรมชาติ, เรียนรู้พฤติกรรมผู้ใช้
ถ่านเครื่องช่วยฟังRAYOVAC extra เบอร์13/10/312/675 แพค6ก้อน ของแท้
ถ่านเครื่องช่วยฟัง Rayovac EXTRA Advance A13 กล่องละ 10 แพ็ค (60ก้อน)
Rayovac(เรโยแว็กซ์)
ลิงก์สินค้าเป็นลิงก์พาร์ทเนอร์ (affiliate) เราอาจได้รับค่าคอมมิชชันเมื่อคุณซื้อผ่านลิงก์ โดยคุณไม่ต้องจ่ายเพิ่ม และค่าคอมมิชชันไม่มีผลต่อการคัดเลือกหรือลำดับที่แสดง อ่านนโยบายฉบับเต็ม
สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง
- อย่าเริ่มสวมทั้งวันตั้งแต่วันแรกโดยไม่พัก
- อย่าพาท่านไปงานเสียงดังหรือร้านอาหารคนแน่นเป็นการฝึกครั้งแรก
- อย่าตะโกนใส่หูท่านขณะสวมเครื่อง
- อย่าแคะหรือล้างช่องหูเองเมื่อมีเสียงหวีด
- อย่าปรับระดับเสียงสูงสุดเพื่อแก้ปัญหาที่ผู้ตั้งเครื่องควรปรับให้
เมื่อใดควรขอความช่วยเหลือ
- โทร 1669 ทันทีถ้าท่านสูญเสียการได้ยินเฉียบพลัน หน้าเบี้ยว พูดไม่ชัด อ่อนแรงครึ่งซีก เวียนศีรษะรุนแรงจนยืนไม่ได้ หรือสับสนเฉียบพลัน
- พบแพทย์หรือผู้ตั้งเครื่องภายในวันเดียวกัน ถ้ามีเลือดหรือน้ำไหลจากหู ปวดหูรุนแรง ผิวในรูหูถลอกหรือบวม หรือได้ยินเสียงหวีดดังตลอดเวลา
- นัดพบผู้ตั้งเครื่องเร็ว ๆ นี้ ถ้าเครื่องหลวม เสียงดังเกินทนซ้ำ ๆ ไม่ได้ยินชัดหลังผ่านไปหนึ่งสัปดาห์ หรือท่านเริ่มไม่ยอมใส่
- จดสิ่งที่ได้ยินและความรำคาญแต่ละวัน เพื่อใช้ในการติดตามนัด
เช็กลิสต์สรุป
- เริ่มในห้องเงียบครั้งละสั้น ๆ
- เพิ่มเวลาและเสียงรอบข้างทีละขั้น
- ตรวจแบตเตอรี่และความสะอาดทุกเช้า
- จดเสียงที่ดังเกินหรือเจ็บ
- พูดช้า ชัด หันหน้า อย่าตะโกน
- เข้านัดติดตามและนำบันทึกไปด้วย
- ถามเรื่องสิทธิประโยชน์กับสถานพยาบาลหรือ สปสช.
คำถามที่พบบ่อย
ต้องใช้เวลาปรับตัวกับเครื่องช่วยฟังนานแค่ไหน
ต่างกันมากในแต่ละท่าน บางท่านรู้สึกคุ้นเคยภายในไม่กี่สัปดาห์ บางท่านใช้เวลานานกว่า ขึ้นกับระดับการได้ยิน ระยะเวลาที่ได้ยินลดลง และการตั้งเครื่อง ควรติดตามกับผู้ตั้งเครื่องอย่างสม่ำเสมอ
ใส่แล้วเสียงตัวเองก้องแปลก ๆ ผิดปกติไหม
พบบ่อยโดยเฉพาะเครื่องที่อุดรูหู ผู้ตั้งเครื่องปรับหัวหูหรือช่องระบายอากาศได้ ให้แจ้งอาการและเวลาที่เกิด ไม่ควรเลิกใส่เองโดยไม่บอกใคร
ควรใส่ทั้งวันตั้งแต่วันแรกหรือเปล่า
ผู้ตั้งเครื่องส่วนใหญ่แนะนำให้เพิ่มทีละน้อย ตามที่ท่านรู้สึกสบาย ให้ถามผู้ตั้งเครื่องของท่านเป็นหลัก เพราะแผนที่เหมาะต่างกันตามระดับการได้ยินและชนิดเครื่อง
ถ้าท่านไม่ยอมใส่เพราะอาย ควรทำอย่างไร
ฟังเหตุผลของท่านก่อน ไม่เร่ง ไม่ตำหนิ เลือกจังหวะใส่ในที่ที่ท่านรู้สึกปลอดภัย เช่น กับคนในครอบครัว แล้วค่อยขยายออก ถ้าความอายรุนแรงจนท่านแยกตัว ควรปรึกษาแพทย์เพราะการได้ยินที่ลดลงสัมพันธ์กับความเหงาและสุขภาพใจ
เครื่องช่วยฟังเสียงหวีด ทำอย่างไร
ตรวจว่าใส่แน่นพอไหม มีขี้หูอุดหรือไม่ และแบตเตอรี่เหลือน้อยหรือเปล่า ถ้าแก้ไม่ได้ให้ติดต่อผู้ตั้งเครื่อง ห้ามใช้ของแข็งแคะหู
ใช้สิทธิรักษาของรัฐซื้อเครื่องช่วยฟังได้ไหม
สิทธิแตกต่างกันตามสิทธิการรักษาและเงื่อนไขของสถานพยาบาล ควรสอบถามที่โรงพยาบาลที่รักษาหรือ สปสช. เพื่อตรวจสอบสิทธิล่าสุด เพราะเงื่อนไขอาจเปลี่ยนได้
สรุป
- ความรำคาญสัปดาห์แรกพบบ่อยและมักค่อยลดลงเมื่อสมองชิน
- ห้องเงียบก่อน แล้วเพิ่มความซับซ้อนทีละขั้น
- อาการเจ็บ เสียงหวีด หรือเครื่องหลวมต้องกลับไปให้ผู้ตั้งเครื่องปรับ
- ผู้ดูแลช่วยด้วยการฟัง พูดชัด และช่วยตรวจเครื่องทุกวัน
อุปกรณ์ที่คนมักหาคู่กับเรื่องนี้
รายการนี้รวบรวมจากหมวดสินค้าที่เกี่ยวข้อง ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์และไม่ใช่การรับรองคุณภาพสินค้า ควรอ่านเกณฑ์การเลือกในบทความก่อน แล้วค่อยเทียบรุ่นด้วยตัวเอง
ถ่านเครื่องช่วยฟัง RAYOVAC EXTRA Advance A675 กล่องละ 10 แพ็ค (60ก้อน)
Rayovac(เรโยแว็กซ์)เครื่องช่วยฟังดิจิทัล แบบซ่อนได้ ขนาดเล็ก
Care Cover ถุงซับเหงื่อเครื่องช่วยฟัง
8 ชิ้นเครื่องช่วยฟัง Wax Guard ตัวกรอง Cerumen Protector สําหรับ Phonak สุขภาพรถเครื่องมือ TH
ลิงก์สินค้าเป็นลิงก์พาร์ทเนอร์ (affiliate) เราอาจได้รับค่าคอมมิชชันเมื่อคุณซื้อผ่านลิงก์ โดยคุณไม่ต้องจ่ายเพิ่ม และค่าคอมมิชชันไม่มีผลต่อการคัดเลือกหรือลำดับที่แสดง อ่านนโยบายฉบับเต็ม
แหล่งข้อมูล
- Deafness and hearing loss — World Health Organization (WHO) (เปิดในแท็บใหม่)(เข้าถึงเมื่อ 2026-11-07)
- Hearing aids — National Institute on Aging (NIA) (เปิดในแท็บใหม่)(เข้าถึงเมื่อ 2026-11-07)
- สิทธิประโยชน์ด้านการแพทย์และอุปกรณ์ — สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) (เปิดในแท็บใหม่)(เข้าถึงเมื่อ 2026-11-07)
จัดทำโดยทีมกองบรรณาธิการสูงวัยไทย
เครื่องมือและคู่มือที่เกี่ยวข้อง
บทความที่เกี่ยวข้อง

ใส่เครื่องช่วยฟังทุกวันให้ได้ผลจริง ต้องทำอะไรบ้างนอกจากใส่แล้วเปิด
ขั้นตอนใช้เครื่องช่วยฟังในชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุ ตั้งแต่กิจวัตรใส่ตอนเช้า การทำความสะอาด ไปจนถึงวิธีแก้ปัญหาเสียงหวีดหรือฟังไม่ชัดเฉพาะสถานการณ์

7 ความผิดพลาดที่ทำให้เครื่องช่วยฟังของผู้สูงอายุในบ้านใช้ไม่ได้ผลจริง
ครอบครัวจำนวนมากซื้อเครื่องช่วยฟังให้ผู้สูงอายุแล้วสุดท้ายถูกเก็บในลิ้นชัก บทความนี้รวมความผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดและวิธีแก้ไขแต่ละจุดอย่างเป็นรูปธรรม

ทำความสะอาดเครื่องช่วยฟังและขี้หูอย่างไร ไม่ให้เครื่องพังก่อนเวลา
วิธีเช็ดเครื่องช่วยฟังตอนเช้าและก่อนนอน เปลี่ยนแผ่นกันขี้หู เก็บให้พ้นความชื้น และแยกให้ออกว่าขี้หูแบบไหนต้องให้แพทย์เป็นคนเอาออก

คุยกับผู้สูงอายุหูตึงให้เข้าใจตรงกันในแต่ละสถานการณ์ ทำอย่างไรให้ไม่ต้องพูดซ้ำทุกประโยค
เทคนิคสื่อสารกับผู้สูงอายุที่มีปัญหาการได้ยิน แยกตามสถานการณ์จริง เช่น มื้ออาหารครอบครัว การพบแพทย์ งานที่มีเสียงดัง และช่วงกลางคืน

สังเกตว่าพ่อแม่หูตึงแล้ว ควรทำอะไรก่อนหลังใน 30 วันแรก
ลำดับขั้นตอนที่ควรทำหลังสังเกตว่าผู้สูงอายุในบ้านเริ่มหูตึง ตั้งแต่ตัดสาเหตุที่แก้ได้ง่ายออกก่อน ไปจนถึงปรับการสื่อสารในบ้านระหว่างรอผลตรวจ