ทีมดูแลผู้สูงอายุมักแนะนำแนวคิดที่เรียกว่าการพาไปห้องน้ำตามเวลาหรือกระตุ้นให้เข้าห้องน้ำเป็นช่วง ๆ แทนที่จะรอให้ผู้สูงอายุบอกว่าปวดแล้วเท่านั้น เหตุผลคือกล้ามเนื้อกระเพาะปัสสาวะและระบบประสาทที่ควบคุมการกลั้นในผู้สูงอายุอาจตอบสนองช้าลงตามวัย ทำให้สัญญาณ 'ปวดแล้ว' กับ 'ต้องไปห้องน้ำจริง ๆ' ห่างกันสั้นลงกว่าเดิมมาก การรอให้ปวดก่อนจึงอาจสายเกินไปสำหรับคนที่เดินช้าหรือต้องใช้เวลาปลดกระดุมนานขึ้น

การจดบันทึกเวลาที่ผู้สูงอายุมักปวดปัสสาวะหรืออุจจาระในแต่ละวันสัก 3-7 วัน จะช่วยให้เห็นแบบแผนจริง เช่น มักปวดหลังตื่นนอน หลังมื้ออาหารประมาณ 20-30 นาที หรือช่วงบ่ายหลังดื่มชา จากนั้นจึงตั้งเวลาพาไปห้องน้ำล่วงหน้าก่อนแบบแผนนั้นเล็กน้อย วิธีนี้ต่างจากการตั้งเวลาตายตัวทุก 2 ชั่วโมงโดยไม่สนใจร่างกายจริงของแต่ละคน

ปัญหาที่ดูเหมือนกลั้นปัสสาวะไม่อยู่ในผู้สูงอายุจำนวนมาก แท้จริงแล้วเป็นปัญหาด้านการเคลื่อนไหวมากกว่าปัญหากระเพาะปัสสาวะโดยตรง เช่น ลุกจากเก้าอี้ช้า เดินไปห้องน้ำไกลเกินไป ประตูห้องน้ำหนักเปิดยาก หรือแสงไม่พอตอนกลางคืนจนไม่กล้าเดิน สิ่งเหล่านี้จัดอยู่ในกลุ่มความสามารถทำกิจวัตรประจำวันพื้นฐาน หรือ ADL ที่ต้องประเมินร่วมกับปัญหาการขับถ่าย ไม่ใช่มองแยกส่วนกัน

การแก้ปัญหาจึงต้องดูทั้งสองด้านพร้อมกัน คือปรับเส้นทางเดินให้สั้นและปลอดภัยขึ้น เช่น ย้ายเตียงให้ใกล้ห้องน้ำ ติดไฟทางเดินกลางคืน และปรับตารางเวลาพาไปห้องน้ำให้เหมาะกับความเร็วในการเดินของผู้สูงอายุคนนั้นจริง ๆ ไม่ใช่ความเร็วที่ผู้ดูแลคาดหวัง

ผู้สูงอายุจำนวนมากใช้ยาหลายชนิดพร้อมกันจากหลายโรคประจำตัว ซึ่งเรียกว่าภาวะใช้ยาหลายชนิดหรือ polypharmacy ยาขับปัสสาวะที่ใช้ควบคุมความดันหรือหัวใจ ยานอนหลับ หรือยาบางกลุ่มที่ทำให้ปากแห้งและปัสสาวะเปลี่ยนไป ล้วนส่งผลต่อความถี่และความเร่งด่วนในการเข้าห้องน้ำได้ทั้งสิ้น การจัดตารางขับถ่ายจึงควรทำควบคู่กับการทบทวนรายการยากับแพทย์หรือเภสัชกร ไม่ใช่แก้ที่พฤติกรรมอย่างเดียว

เรื่องน้ำดื่มก็สำคัญไม่แพ้กัน ผู้สูงอายุมักมีความรู้สึกกระหายน้ำลดลงตามวัยอยู่แล้วโดยธรรมชาติ ถ้าครอบครัวยิ่งจำกัดน้ำเพื่อลดจำนวนครั้งเข้าห้องน้ำ จะยิ่งเพิ่มความเสี่ยงขาดน้ำ ปัสสาวะเข้มข้นจนระคายเคือง และเสี่ยงติดเชื้อทางเดินปัสสาวะง่ายขึ้น แนวทางที่ดีกว่าคือกระจายปริมาณน้ำให้สม่ำเสมอตลอดวัน และลดปริมาณเฉพาะช่วง 2-3 ชั่วโมงก่อนนอนเท่านั้น

ถ้าผู้สูงอายุที่เคยกลั้นได้ดีอยู่ดี ๆ เริ่มกลั้นไม่อยู่ภายในเวลาไม่กี่วัน หรือมีอาการปัสสาวะแสบขัด ปัสสาวะขุ่น มีกลิ่นผิดปกติ ร่วมกับไข้หรือดูซึมลงกว่าเดิม ควรคิดถึงการติดเชื้อทางเดินปัสสาวะเป็นอันดับต้น ๆ จุดที่ต้องระวังคือในผู้สูงอายุ การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะมักไม่แสดงอาการแบบตำราคือปวดแสบชัดเจน แต่อาจแสดงออกเป็นภาวะสับสนเฉียบพลันหรือซึมลงอย่างรวดเร็วแทน ซึ่งเป็นตัวอย่างของอาการแสดงไม่ตรงแบบที่พบได้บ่อยในผู้สูงอายุ ทำให้ครอบครัวเข้าใจผิดว่าเป็นเรื่องความจำหรือสมองล้วน ๆ

การแยกระหว่างความเปลี่ยนแปลงที่ค่อยเป็นค่อยไปตามการปรับตัวของร่างกาย กับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดเร็วแบบนี้ จึงสำคัญมาก เพราะแนวทางรับมือต่างกันโดยสิ้นเชิง แบบแรกใช้การจัดตารางและปรับสิ่งแวดล้อม ส่วนแบบหลังต้องรีบพบแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุ