สายตายาวตามวัยหรือ presbyopia เกิดจากเลนส์ตาที่แข็งตัวขึ้นตามอายุ ทำให้การปรับโฟกัสมองใกล้ทำได้ยากกว่าเดิม นี่คือการเปลี่ยนแปลงตามธรรมชาติที่เกิดกับทุกคนเมื่ออายุประมาณสี่สิบปีขึ้นไป ไม่ใช่สัญญาณของโรคตาเสมอไป แต่หากไม่ได้แก้ไขด้วยแว่นที่เหมาะสม การฝืนอ่านจะทำให้ปวดหัวและล้าตาเร็วกว่าที่ควร

นอกจากสายตายาวตามวัย การรับรู้แสงและความคมชัดในภาพรวมก็มักลดลงตามอายุ ทำให้ต้องการแสงสว่างมากกว่าคนอายุน้อยถึงสองถึงสามเท่าเพื่ออ่านได้คมชัดเท่าเดิม หลายบ้านจึงมีแสงไม่พอโดยไม่รู้ตัว เพราะแสงที่เคยพอสำหรับตอนอายุน้อยไม่พอสำหรับตอนนี้แล้ว

ท่านั่งที่ไม่เหมาะสม เช่น นั่งก้มคอนานหรือนอนอ่านบนเตียง อาจทำให้ปวดคอและหลังจนต้องหยุดอ่านก่อนที่จะรู้สึกล้าตาด้วยซ้ำ การจับหนังสือในระยะไม่คงที่ก็ทำให้ดวงตาต้องปรับโฟกัสตลอดเวลาซึ่งเพิ่มความล้าโดยไม่จำเป็น

ภาวะการใช้ยาหลายชนิดพร้อมกันหรือ polypharmacy บางกลุ่มอาจทำให้ตาพร่าหรือปากแห้งจนรบกวนสมาธิขณะอ่าน ส่วนความจำและสมาธิที่ลดลงตามวัยอาจทำให้ต้องอ่านซ้ำหลายรอบกว่าจะเข้าใจ ซึ่งบั่นทอนความสนุกในการอ่านได้เช่นกันหากไม่มีการปรับวิธีอ่านให้เหมาะสม การนั่งอ่านในกิจวัตรประจำวันที่คุ้นเคย เช่น ช่วงหลังอาหารเช้าที่ร่างกายสดชื่นที่สุด มักช่วยให้อ่านได้นานขึ้นกว่าการพยายามอ่านตอนเหนื่อยล้าในช่วงเย็น

หากอ่านแล้วล้าตาแต่ยังพอมองเห็นตัวหนังสือชัดเมื่อใส่แว่นที่เหมาะสม นั่นคือลักษณะปกติของสายตายาวตามวัยที่ปรับได้ด้วยแว่นและแสงสว่าง แต่หากตัวหนังสือดูบิดเบี้ยว มีจุดดำบังกลางหน้ากระดาษ หรือมองเห็นแย่ลงเร็วภายในไม่กี่สัปดาห์ทั้งที่เพิ่งเปลี่ยนแว่นไปไม่นาน ควรพบจักษุแพทย์เพื่อตรวจแยกภาวะทางตาอื่นที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ เช่น จอประสาทตาเสื่อมหรือต้อกระจก