ไรฝุ่นเป็นสัตว์ตัวเล็กมากที่อยู่ในที่นอน หมอน พรม และผ้านุ่ม มันกินเศษผิวหนังที่หลุดออกมาจากคนและชอบที่อบอุ่นชื้น สารก่อภูมิแพ้ส่วนใหญ่มาจากมูลและซากของมัน ไม่ใช่ตัวมันเอง ประเทศไทยร้อนชื้นเกือบตลอดปี ห้องนอนที่ปิดแอร์แล้วสะสมความชื้นจึงเอื้อต่อไรฝุ่น

ข้อมูลของหน่วยงานด้านสุขภาพระบุว่าสารก่อภูมิแพ้จากไรฝุ่นเป็นตัวกระตุ้นที่พบได้บ่อยของอาการภูมิแพ้และหอบหืด และการลดการสัมผัสต้องทำหลายทางพร้อมกัน

ปลอกที่ทอแน่นพอจะกันไม่ให้สารก่อภูมิแพ้ในที่นอนลอยขึ้นมาถึงจมูกผู้นอน และกันไม่ให้ไรเดิมได้รับอาหารจากผู้นอน แต่ไรฝุ่นไม่ได้อยู่แค่ที่นอน ยังอยู่ในผ้าห่ม ผ้าม่าน โซฟา และพรม การปิดแค่จุดเดียวจึงอาจไม่พอให้ผู้นอนรู้สึกต่างอย่างชัดเจน

งานทบทวนทางการแพทย์หลายชิ้นพบว่าการใช้มาตรการเดี่ยว ๆ เช่นปลอกอย่างเดียว ไม่ได้ทำให้อาการดีขึ้นเสมอไป ผลที่ดีกว่ามักมาจากชุดมาตรการ ข้อสรุปนี้ยังมีข้อโต้แย้งและแต่ละงานศึกษาใช้ผู้เข้าร่วมต่างกลุ่ม จึงไม่ควรคาดหวังว่าปลอกจะ ‘แก้ภูมิแพ้’ แต่คาดหวังว่าจะช่วยลดสิ่งกระตุ้นในห้องได้ส่วนหนึ่ง

ซักผ้าปูที่นอนและปลอกหมอนเป็นประจำตามอุณหภูมิที่ป้ายผ้าอนุญาต ตากแดดผ้าห่มและหมอนเมื่อมีโอกาส รักษาความชื้นในห้องไม่ให้สูงเกินด้วยการเปิดระบายอากาศช่วงที่อากาศแห้งหรือใช้เครื่องลดความชื้นถ้าจำเป็น เอาพรม ผ้าม่านหนา และตุ๊กตาผ้าออกจากห้องนอนหรือลดให้เหลือน้อยที่สุด

ดูดฝุ่นด้วยเครื่องที่มีไส้กรองละเอียด และให้คนที่ไม่แพ้เป็นคนทำถ้าเป็นไปได้ เพราะการดูดฝุ่นทำให้ฝุ่นฟุ้ง ผู้ที่เป็นภูมิแพ้ควรออกจากห้องในช่วงนั้น

ถ้าที่นอนชื้นขึ้นรา ยุบเป็นหลุม หรือมีกลิ่นอับชัดเจน ปลอกไม่ช่วยแก้ ควรเปลี่ยนหรือซ่อมที่นอนก่อน ถ้าแพทย์ยังไม่ยืนยันว่าอาการเกี่ยวกับภูมิแพ้ หรือผู้ใช้ยังนอนบนที่นอนที่บางลงจนกดทับกระดูก ก็ควรแก้เรื่องรองรับร่างกายก่อน เพราะผู้สูงอายุที่ภาวะเปราะบางต้องการพื้นผิวที่ลุกขึ้นง่ายและไม่ลื่น

ปลอกที่ลื่นหรือย่นเมื่อขยับอาจทำให้ผู้ใช้ลุกจากเตียงลำบากหรือพลาดตกเตียง ลองลุกนั่งบนปลอกใหม่ก่อนใช้จริง ถ้ารู้สึกลื่นหรือทรงตัวยาก ให้หาแบบที่ผิวไม่มัน หรือปูผ้าปูที่นอนที่มีแรงเสียดทานมากกว่าทับ

หน้าฝนผ้าตากไม่แห้งสนิท ผ้าที่ยังชื้นทำให้ไรฝุ่นและเชื้อราเพิ่มเร็วกว่าก่อนซัก ถ้าตากแดดไม่ได้ ใช้เครื่องอบผ้าหรือตากในห้องที่มีลมถ่ายเท และอย่าพับเก็บผ้าที่ยังอุ่นชื้น ผ้าปูสองชุดสลับกันจะช่วยให้ไม่ต้องรีบนำกลับมาใช้ขณะยังไม่แห้ง

ปลอกแบบเคลือบพลาสติกกันน้ำได้ดีแต่ร้อน อับ และมีเสียงเวลาขยับ ผู้สูงอายุที่นอนไม่หลับง่ายอาจรำคาญ ปลอกผ้าทอแน่นที่ระบายอากาศมักสบายกว่าแต่ราคาและความทนทานต่างกัน ตรวจว่าซิปปิดมิด ไม่มีช่องว่างที่มุม เพราะช่องเล็ก ๆ ทำให้ประโยชน์ลดลง

ถ้าผู้นอนมีปัญหากลั้นปัสสาวะ ปลอกที่นอนกันน้ำช่วยปกป้องที่นอนได้ด้วย แต่ไม่ควรซื้อเพียงเพราะเรื่องไรฝุ่นแล้วละเลยการระบายความชื้นจากร่างกาย ผิวที่อับต่อเนื่องเสี่ยงเปื่อย