เมื่อนั่งห้อยเท้าหรือยืนนาน แรงโน้มถ่วงดึงของเหลวลงไปค้างที่เท้าและข้อเท้า หลอดเลือดดำที่ทำหน้าที่ส่งเลือดกลับขึ้นมาก็ทำงานหนักขึ้นเมื่อกล้ามเนื้อน่องไม่ได้ขยับ ผู้สูงอายุที่เดินน้อยลงจึงมักบวมช่วงเย็น การยกเท้าให้สูงช่วยให้ของเหลวไหลกลับ ซึ่งเป็นเหตุผลที่แนวทางทั่วไปมักแนะนำให้ยกขาเมื่อบวมจากสาเหตุเหล่านี้

แต่ต้องแยกให้ออกว่าการยกขาแก้ได้เฉพาะบวมประเภทที่เกิดจากการค้างของเหลวตามท่าทาง ถ้าบวมเกิดจากหัวใจ ไต ตับ หรือยาบางชนิด การยกขาอาจช่วยได้เพียงเล็กน้อยหรือไม่ช่วยเลย เพราะต้นเหตุอยู่ที่อื่น การพึ่งหมอนอย่างเดียวจึงอาจทำให้เสียเวลาที่ควรไปตรวจ

หลักที่ใช้กันคือ ให้เท้าสูงกว่าระดับสะโพกอย่างน้อย และถ้าทำได้สบายให้ใกล้ระดับหัวใจ ท่าที่ทำได้ง่ายที่สุดคือนอนหงายบนเตียงหรือโซฟา วางหมอนไว้ใต้น่องและข้อเท้าให้ทั้งขาทอดยาวขึ้นไปบนหมอน ไม่ใช่วางหมอนไว้ใต้เข่าอย่างเดียว

ห้ามให้หมอนหนุนใต้เข่าจนเข่างอค้าง เพราะการงอเข่านานอาจทำให้เลือดไหลเวียนที่หลังเข่าติดขัดและทำให้ข้อเข่าตึงตอนลุก ให้ขาเหยียดตรงหรืองอเพียงเล็กน้อย หมอนที่ดีควรรองรับน่องได้ยาวและแข็งพอไม่ยุบลงทันทีเมื่อวางน้ำหนัก

ผู้ที่หายใจลำบากเวลานอนราบ หรือมีโรคหัวใจ ไม่ควรลดหัวลงนอนราบเพื่อยกขาให้สูงเอง เพราะอาจทำให้หอบมากขึ้น กรณีนี้ให้ถามแพทย์ว่าท่าไหนปลอดภัย

แนวทางเชิงปฏิบัติคือยกเป็นช่วงสั้น ๆ หลายรอบ เช่น ช่วงบ่ายหลังนั่งนาน และช่วงเย็นก่อนนอน แต่ละรอบให้ยกตราบที่ยังสบาย ถ้าเริ่มชา เย็น หรือเป็นตะคริว ให้ลดลงมา เพราะการยกสูงเกินไปหรือนานเกินไปในผู้ที่หลอดเลือดแดงที่ขาตีบอาจทำให้เลือดไปเลี้ยงเท้าลดลง

ผู้ที่เป็นเบาหวานหรือมีเท้าเย็นซีด ควรถามแพทย์ก่อนว่ายกขาสูงแค่ไหนปลอดภัย เพราะอาจมีภาวะหลอดเลือดแดงตีบที่ผู้สูงอายุแต่ละคนไม่รู้ตัว สังเกตง่าย ๆ ว่าหากยกขาแล้วเท้าซีดหรือปวดเท้ามากขึ้นให้วางลงทันที

สิ่งที่ช่วยควบคู่กับหมอนคือการขยับข้อเท้าขึ้นลงเป็นจังหวะเมื่อยกขา เพราะกล้ามเนื้อน่องช่วยสูบเลือดกลับ ไม่ต้องทำแรง ทำช้า ๆ ไปเรื่อย ๆ ระหว่างนอนดูโทรทัศน์ก็พอ

บวมข้างเดียว โดยเฉพาะน่อง ร่วมกับปวด ตึง หรือผิวแดงอุ่น อาจเป็นสัญญาณของลิ่มเลือดอุดตันในหลอดเลือดดำที่ขา ซึ่งเสี่ยงหลุดไปที่ปอดได้ ผู้ที่เพิ่งผ่าตัด นอนติดเตียงนาน หรือเดินทางไกลมีความเสี่ยงมากขึ้น กรณีนี้ไม่ควรนวดหรือดันน่อง ให้ไปโรงพยาบาลทันที

บวมที่เพิ่มขึ้นเร็วภายในไม่กี่วัน หรือบวมร่วมกับหอบ นอนราบไม่ได้ น้ำหนักตัวเพิ่มเร็ว อาจเกี่ยวกับหัวใจ ไต หรือตับ ต้องพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุ ผิวบวมที่แดง ร้อน เจ็บ เป็นมันตึง อาจเป็นการติดเชื้อที่ผิวหนัง ซึ่งต้องได้รับการรักษา

รอยกดบุ๋มที่ไม่คืนตัวเร็ว เมื่อกดนิ้วนิ่ง ๆ ที่หน้าแข้งหรือหลังเท้าแล้วปล่อย เป็นข้อมูลที่บอกพยาบาลได้ว่าบวมแบบกดบุ๋ม ซึ่งช่วยแยกสาเหตุ ให้จดไว้ว่าบวมตรงไหน ข้างไหน เริ่มเมื่อไร