สูตรครบถ้วนเป็นสูตรมาตรฐานที่ออกแบบให้ได้สารอาหารหลักครบ ใช้ได้ทั้งเป็นอาหารเสริมวันละไม่กี่แก้วและเป็นอาหารหลักทางสายยาง สำหรับผู้สูงอายุที่กินได้น้อยเพราะเบื่ออาหาร เคี้ยวไม่ไหว หรือฟื้นไข้ สูตรนี้ช่วยกันภาวะขาดสารอาหารและช่วยรักษามวลกล้ามเนื้อ (ป้องกัน sarcopenia) ได้ในบางคน

แต่สูตรมาตรฐานมีคาร์โบไฮเดรตตามปริมาณทั่วไป และมีโพแทสเซียมกับฟอสฟอรัสในระดับที่ร่างกายคนปกติรับได้ คนที่น้ำตาลคุมยากหรือไตกรองได้น้อยอาจรับได้ไม่เท่ากัน จึงเป็นที่มาของสูตรเฉพาะโรค

สูตรเบาหวานมักเลือกคาร์โบไฮเดรตที่ดูดซึมช้ากว่า เพิ่มใยอาหาร และใช้ไขมันชนิดที่เหมาะกับหัวใจแทนส่วนหนึ่งของพลังงาน เป้าหมายคือให้น้ำตาลหลังดื่มขึ้นช้าและสูงน้อยกว่าสูตรทั่วไป แต่ไม่ได้แปลว่าไม่ทำให้น้ำตาลขึ้น และไม่ได้แปลว่าดื่มได้ไม่จำกัด สูตรเบาหวานเป็นอาหาร ไม่ใช่ยา

ผู้ดูแลต้องรู้เรื่องความเสี่ยงที่ถูกมองข้าม ถ้าผู้สูงอายุเป็นเบาหวานและกินยาหรือฉีดอินซูลิน แต่กินอาหารได้น้อยลง น้ำตาลในเลือดต่ำเกินไปก็อันตรายพอ ๆ กับสูง การเปลี่ยนสูตรหรือลดปริมาณที่ดื่มต้องแจ้งทีมรักษา เพราะยาอาจต้องปรับตาม และควรตรวจน้ำตาลตามที่หมอสั่งต่อไป

ฉลากสูตรเบาหวานบางชนิดบอกว่าเหมาะกับผู้ป่วยเบาหวาน แต่แปลว่ากระบวนการผลิตและสารอาหารออกแบบมาเพื่อกลุ่มนี้ ไม่ได้รับรองว่าเหมาะกับท่านทุกคน ลองดูตัวเลขพลังงานและคาร์โบไฮเดรตต่อหนึ่งหน่วยบริโภคเทียบกับสูตรที่เคยใช้ ก่อนถามนักกำหนดอาหารว่าเปลี่ยนแล้วต้องลดอะไรออกจากมื้อปกติ

สูตรโรคไตออกแบบมาเพื่อให้พลังงานสูงในปริมาณน้ำน้อย และคุมโพแทสเซียม ฟอสฟอรัส และโซเดียมให้ต่ำลง เพราะไตที่เสื่อมกำจัดแร่ธาตุเหล่านี้ได้ไม่ดี ปริมาณที่คั่งในเลือดอาจรบกวนจังหวะหัวใจและกระดูก ผู้ที่ต้องจำกัดน้ำจะได้ประโยชน์จากสูตรที่เข้มข้นขึ้นเพราะดื่มปริมาตรน้อยลง

เรื่องโปรตีน ผู้ดูแลมักได้ยินว่าคนเป็นโรคไตห้ามกินโปรตีน ซึ่งไม่เป็นความจริงเสมอไป ผู้ป่วยโรคไตระยะที่ยังไม่ล้างไตบางรายต้องจำกัดโปรตีน ขณะที่ผู้ที่ล้างไตอยู่มักต้องการโปรตีนมากกว่าเดิม เพราะการล้างไตทำให้สูญเสียโปรตีนไปด้วย และผู้สูงอายุที่ผอมอยู่แล้วยิ่งเสี่ยงขาดโปรตีน ระดับที่เหมาะจึงต้องให้แพทย์โรคไตหรือนักกำหนดอาหารกำหนดตามระยะโรค ไม่มีสูตรไหนใช้ได้ทุกคน

ดูก่อนว่าฉลากระบุว่าใช้ดื่มหรือให้ทางสายยาง บางสูตรออกแบบรสชาติให้ดื่มได้ บางสูตรออกแบบให้ผ่านสายเล็ก ดูหน่วยพลังงานต่อหนึ่งหน่วยบริโภคและต่อน้ำปริมาตรที่ผสม ดูโปรตีน คาร์โบไฮเดรต และถ้าเป็นสูตรโรคไตให้ดูโพแทสเซียม ฟอสฟอรัส โซเดียม ต่อหน่วยบริโภคด้วย

ตรวจสารก่อภูมิแพ้ เช่น นมหรือถั่วเหลือง เลขสารบบอาหารที่ถูกต้อง วันหมดอายุ และวิธีผสม การผสมเข้มข้นกว่าที่ฉลากบอกเพื่อให้ได้พลังงานเพิ่มอาจทำให้ท้องเสียหรือสำลัก ส่วนการผสมเจือจางเกินไปทำให้ได้สารอาหารไม่พอ ให้ผสมตามฉลากและตามที่นักกำหนดอาหารกำหนดเท่านั้น